Urlop ojcowski trwa do 2 tygodni i jest objęty zasiłkiem macierzyńskim w wysokości 100% podstawy wymiaru. Wniosek trzeba złożyć najpóźniej 7 dni przed planowanym rozpoczęciem urlopu.
Jakie dokumenty przygotować?
Przed wypełnieniem wniosku przygotuj dokumenty zależne od tego, czy urlop wynika z urodzenia dziecka, czy z jego przysposobienia:
- Wniosek o urlop ojcowski w formie papierowej albo elektronicznej. W sprawach zasiłkowych stosuje się formularz ZAO.
- Skrócony odpis aktu urodzenia dziecka albo kopię potwierdzoną za zgodność z oryginałem.
- Oświadczenie, czy zasiłek macierzyński za ten sam okres został pobrany z innego tytułu. Odrębne oświadczenie nie jest potrzebne, jeśli składasz formularz ZAO.
- Prawomocne postanowienie sądu o przysposobieniu dziecka, jeśli urlop dotyczy adopcji.
Jeżeli zasiłek będzie wypłacał ZUS, płatnik składek przekazuje także właściwe zaświadczenie: Z-3 dla pracownika, Z-3a dla pozostałych ubezpieczonych albo Z-3b dla osoby prowadzącej działalność, osoby współpracującej z przedsiębiorcą lub duchownego.
Wniosek o urlop ojcowski krok po kroku
- Wypełnij wniosek – wpisz swoje dane, dane dziecka, w tym PESEL, oraz dokładny okres urlopu. Możesz zrobić to na papierze albo elektronicznie przez PUE/eZUS.
- Wybierz wymiar i termin urlopu – urlop może trwać maksymalnie 2 tygodnie. Możesz wykorzystać go jednorazowo albo w dwóch częściach, przy czym każda część musi obejmować co najmniej tydzień.
- Sprawdź daty – urlop musi przypadać przed ukończeniem przez dziecko 12. miesiąca życia. Przy przysposobieniu termin liczy się od uprawomocnienia postanowienia sądu, z uwzględnieniem ustawowego limitu wieku dziecka.
- Złóż dokumenty co najmniej 7 dni wcześniej – wniosek pracownika musi trafić do właściwego odbiorcy najpóźniej 7 dni przed rozpoczęciem urlopu.
- Przekaż załączniki – dołącz akt urodzenia, dokument sądu lub inne wymagane dokumenty. Jeśli zasiłek wypłaca ZUS, dopilnuj także zaświadczenia Z-3, Z-3a albo Z-3b.
- Podaj rachunek bankowy – wpisz numer konta, na które ma trafić zasiłek. W formularzu elektronicznym wybierz również sposób odbioru korespondencji i decyzji.
- Zachowaj potwierdzenie złożenia – przy wysyłce elektronicznej będzie to potwierdzenie w PUE/eZUS, a przy przesyłce papierowej dowód nadania lub kopia z potwierdzeniem odbioru.
Uwaga: termin 7 dni jest ustawowy. Spóźnienie może uniemożliwić rozpoczęcie urlopu w planowanym terminie i opóźnić wypłatę zasiłku. Wniosek elektroniczny w PUE/eZUS podpisuje się profilem zaufanym, profilem PUE/eZUS, podpisem osobistym albo kwalifikowanym podpisem elektronicznym.
Do kogo złożyć dokumenty?
Trzeba rozdzielić dwie kwestie. Wniosek o udzielenie urlopu składasz pracodawcy. Dokumenty dotyczące zasiłku trafiają do pracodawcy albo do ZUS, zależnie od liczby osób zgłoszonych przez płatnika do ubezpieczenia chorobowego.
| Liczba ubezpieczonych | Gdzie składasz dokumenty? | Kto wypłaca zasiłek? |
|---|---|---|
| Powyżej 20 osób | Do pracodawcy lub innego płatnika składek | Płatnik składek |
| Do 20 osób | Wniosek składasz u płatnika, który przekazuje dokumenty do ZUS, albo dokumenty trafiają bezpośrednio do ZUS zgodnie z właściwością | ZUS |
Jeśli jesteś pracownikiem, podstawowym dokumentem jest wniosek o udzielenie urlopu ojcowskiego i wypłatę zasiłku za jego okres. Gdy zasiłek wypłaca ZUS, pracodawca przekazuje do Zakładu zaświadczenie Z-3. Można je złożyć elektronicznie przez PUE/eZUS.
Na profilu PUE/eZUS wybierz usługę „Złożenie dokumentu ZAO”, uzupełnij dane i podpisz formularz. Jeżeli jako pracownik złożyłeś już wniosek o urlop u pracodawcy, a zasiłek będzie wypłacał ZUS, sprawdź w ZUS, czy formularz ZAO jest wymagany w Twojej sytuacji. ZUS może wypłacić świadczenie nie później niż w ciągu 30 dni od wyjaśnienia ostatniej okoliczności potrzebnej do ustalenia prawa do zasiłku.
Lista kontrolna przed wysłaniem
Przed złożeniem dokumentów sprawdź następujące elementy:
- Czy wpisałeś prawidłowy PESEL dziecka?
- Czy podałeś pełne i poprawne daty rozpoczęcia oraz zakończenia urlopu?
- Czy wniosek wpłynie co najmniej 7 dni przed rozpoczęciem urlopu?
- Czy dołączyłeś akt urodzenia albo postanowienie sądu, jeśli dotyczy?
- Czy przekazano właściwe zaświadczenie Z-3, Z-3a lub Z-3b?
- Czy wskazałeś numer rachunku bankowego i sposób odbioru korespondencji?
Po przyznaniu zasiłku wypłata nastąpi na wskazane konto. W razie odmowy ZUS wydaje decyzję, od której można odwołać się do sądu pracy i ubezpieczeń społecznych za pośrednictwem oddziału ZUS, w terminie miesiąca od doręczenia decyzji.
Artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W przypadku odmowy przyznania świadczenia lub wątpliwości dotyczących dokumentów warto skontaktować się z ZUS, działem kadr albo prawnikiem specjalizującym się w prawie pracy.



